|
Een seminar op 4 mei te Matagalpa
Om zeven uur staan we (Cil de Vries, Wil Boonman en ondergetekende) klaar, we worden opgehaald –denken en hopen we. Het wordt wachten, een op zich heel normaal tijdverdrijf hier in Matagalpa. Ongeduldig als we zijn, besluiten we een taxi te nemen, het is al tien over half acht. Exact op dat moment komt er een camioneta aanrijden. O.K. het komt toch weer goed, zoals bijna altijd, maar dan steeds “anders dan we gedacht hadden”.
In de Pabo José Martí komt langzamerhand erg veel leven in de brouwerij: er staat een studiedag op het programma met als thema: alle kinderen hebben recht op onderwijs, tégen voortijdige schooluitval. Rond half negen stromen leerkrachten, kinderen en ouders het lokaal binnen, ieder wordt uitgenodigd iets op grote flappen te schrijven en/of te tekenen. Een soort groot boek van de deelnemers zelf. Tegelijkertijd worden de tafels in carré vorm geschoven, het spandoek opgehangen en de AOb parapluutjes, -mappen en – pennen klaargelegd.
Er zitten veel meer mensen rond de tafels dan opgegeven, ook vertegenwoordigers van scholen die niet uitgenodigd waren, blijken aanwezig te zijn. Het kan allemaal, de improvisatiekracht is enorm, immers er moet bijvoorbeeld voor het middageten ineens ook veel meer eten zijn. Ook dat wordt geregeld.
Het eerste deel –wat heet: voor sommigen misschien wel het “vijfde”(?) deel na een lange reis- kan beginnen: na woorden van welkom, ook door ons als AOb-leden uit Tilburg, was er een creatieve en ludieke uitwisseling van ervaringen die te maken hebben met het thema. Ook wordt er een rollenspel ten tonele gevoerd: een heftige scéne over huiselijk geweld, een erg realistische weergave van veel voorkomende (gewelds)situaties in Nicaraguaanse gezinnen. Twee jongeren zingen een lied, een jongen vertelt een verhaal, anderen over hun dorp of buurtschap ergens ver van de stad. Tijdens deze uitwisseling komen nog mensen binnen, o.a. José Antonio Zepeda, de landelijke voorzitter van Anden, zo ook Isaura Chavarría, de verantwoordelijke voor het reilen en zeilen van het onderwijs in het departement Matagalpa én lid van onze counterpart Comite Mano Vuelta. Aangename verrassingen. Deze José Antonio nam het woord en als een echte schoolmeester deed hij zijn verhaal, pratend met de aanwezige kinderen die zich soms tussen al het grote mensengepraat zaten te vervelen. Daarna: de pauze, ieder kreeg een heerlijke beker gemengd tropisch fruit.
Rond half elf kon het tweede deel aanvangen: het werken in subgroepen, één subgroep voor mensen uit het basisonderwijs komend van het platteland, één voor basisschoolmensen uit de stad en één groep uit het secundair onderwijs. Hiervoor hadden we een leidraad ontwikkeld, eerst drie vragen beantwoorden, daarna het invullen van concrete vragen: wat, wie, hoe, wanneer.
Maar we begonnen met het analyseren van de oorzaken van schooluitval, dan praten over wat er al gebeurt hieromtrent en tot slot kijken welke mogelijke antwoorden we kunnen formuleren.
De gesprekken in de workshops werden als erg inspirerend ervaren, de deelname van ieder was geweldig. Zo zat in onze workshop een jongetje van een jaar of zes, ook hij deed mee; als een van de oorzaken zag hij de snelle wisseling van juffrouwen in zijn klas. Leuk toch!
De grote oorzaken (op schoolniveau!) zijn: te grote klassen, te veel chaos, te grote heterogeniteit, veel pedagogische problemen, weinig didactische kennis van de leerkracht en te weinig contact tussen de school en de ouders.
Oorzaken die buiten de invloedssfeer van de school liggen: de grote werkloosheid, armoede (de ouders kunnen het uniform niet betalen), hiermee samenhangend: kinderarbeid: het kind moet werken om wat inkomsten in te brengen. Ook de grote afstand tussen huis en school en migratie van de ouders spelen hier een rol.
Wat wordt er al gedaan? Enkele voorbeelden: Er is nu een cursus bezig voor (enkele) leerkrachten om hun kennis op peil te brengen, wat hard nodig blijkt, er worden ouders bezocht voor een goed contact (niet op alle scholen), op bepaalde scholen zijn een soort “schoolmaatschappelijk werksters” actief. Sommige leerkrachten begeleiden kinderen bij hun huiswerk.
Als dan nagedacht moet worden over mogelijke oplossingen, dan komen er ideeën los. Hoeveel “dromen” hebben deze leerkrachten dan!! Dat varieert van nieuwe, grote lokalen tot sportveldjes bij de school, van een psycholoog op elke school tot het aanpakken van het schoolklimaat. Ook de rol van de ouders zou veel actiever opgenomen moeten worden in het schoolplan: ouderavonden, een school voor ouders, voorlichting, mogelijkheden voor beter vervoer (op het platteland), zo werd gedacht aan vervoer per paard, dan komen de kinderen niet moe op school! Het is voor ons heel boeiend om te merken hoe anders deze realiteit is en welke antwoorden gegeven worden om deze realiteit te lijf te gaan! Het heel concreet maken van de ideeën lukte ten dele, deze worden opnieuw tegen het licht gehouden en omgevormd tot een voorstel als een soort pilot op twee á drie scholen.
Na dit harde werken in subgroepen hadden we de lunch wel verdiend, een lange rij ieder geduldig wachtend op hun beurt. Een heerlijke maaltijd met een groot glas frisdrank was de beloning. Om half twee: het sluitstuk van het seminar, de plenaire zitting, waarin de groepen verslag uit brachten en de resultaten presenteerden. Op zich interessant, maar waarbij veel verloren gaat. Gelukkig staat alles op grote flappen, die door onze uitstekende organisatrice, Jacinta Saenz, uitgewerkt gaan worden. Zij leidde deze inspirerende dag tot een goed einde, waar ieder met een erg goed gevoel vandaan ging. Een goed gevoel door de inhoud en het thema van de dag, de dynamiek en de positieve energie. Een luid gezongen lied over onderwijs, de alfabetiseringscampagne “libro abierto, puño en alto” gaf uiting aan dat gevoel!
Toon Oomen
Bijlagen:
 seminar | [Andenleden en wij voor een spandoek] | 249 Kb |
| seminar | [Enkele deelnemers aan het seminar] | 199 Kb |
|
Reislog bewerken 
Ik hoop dat jullie de kiem hebben gezaaid voor een vervolg. José Antonio Z nog weten te "arresteren" voor landelijke steun?
